Auto (B)
Blog

Wat neem je mee naar het praktijkexamen voor je autorijbewijs?

Gepubliceerd op: 12-08-2026

Voor het praktijkexamen voor je autorijbewijs neem je drie dingen mee: een geldig identiteitsbewijs, je theoriebewijs en een goedgekeurd examenvoertuig. Zonder deze documenten laat het CBR je niet deelnemen aan het examen. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over wat je precies nodig hebt en hoe je je zo goed mogelijk voorbereidt.

Welke documenten zijn verplicht bij het praktijkexamen?

Bij het praktijkexamen voor je autorijbewijs zijn twee documenten verplicht: een geldig identiteitsbewijs en een geldig theoriebewijs. Zonder beide documenten mag je niet deelnemen aan het examen. Het CBR controleert deze documenten altijd aan het begin van de examenafspraak, dus zorg dat je ze bij je hebt.

Vergeet ook niet dat het voertuig waarmee je examen doet aan bepaalde eisen moet voldoen. Dat geldt zowel voor een lesauto van een rijschool als voor een eigen auto. Meer daarover lees je verderop in dit artikel.

  • Geldig identiteitsbewijs: paspoort, identiteitskaart of rijbewijs uit een ander land
  • Geldig theoriebewijs: het bewijs dat je het theorieexamen hebt gehaald
  • Goedgekeurd voertuig: de auto waarmee je het examen aflegt moet voldoen aan de CBR-eisen

Heb je één van deze dingen niet bij je? Dan gaat het examen helaas niet door en ben je je examengeld kwijt. Dat wil je uiteraard voorkomen.

Wat is een geldig identiteitsbewijs voor het rijexamen?

Een geldig identiteitsbewijs voor het rijexamen is een officieel document waarmee het CBR jouw identiteit kan vaststellen. Geldige opties zijn een Nederlands paspoort, een Nederlandse identiteitskaart of een buitenlands rijbewijs uit een erkend land. Het document mag niet verlopen zijn op de dag van het examen.

Een bankpas, OV-chipkaart of een kopie van je paspoort zijn niet geldig. Het moet altijd het originele document zijn. Twijfel je of jouw identiteitsbewijs wordt geaccepteerd? Controleer dit dan vooraf via de website van het CBR of vraag het na bij je rijschool.

Let ook op de geldigheidsdatum. Het klinkt vanzelfsprekend, maar het overkomt meer mensen dan je denkt: een verlopen paspoort meenemen en dan voor een gesloten deur staan. Controleer dit dus ruim van tevoren, zeker als je paspoort al een paar jaar oud is.

Hoe lang is het theoriebewijs geldig voor het praktijkexamen?

Het theoriebewijs voor rijbewijscategorie B is 18 maanden geldig vanaf de datum waarop je het theorieexamen hebt gehaald. Binnen die 18 maanden moet je je praktijkexamen met succes afronden. Als je theoriebewijs verloopt voordat je slaagt, moet je het theorieexamen opnieuw doen.

Dit is een punt waar mensen soms te laat bij stilstaan. Je haalt je theorie, begint met rijlessen en dan blijkt ineens dat de geldigheid bijna om is. Plan je rijlessen en examenafspraken daarom zo vroeg mogelijk, zodat je genoeg ruimte hebt zonder tijdsdruk.

Heb je je theoriebewijs al een tijdje geleden gehaald en weet je niet meer precies wanneer het verloopt? De vervaldatum staat op het theoriebewijs zelf. Je kunt dit ook terugvinden in je CBR-account op de website van het CBR.

Mag je met een eigen auto het praktijkexamen doen?

Ja, je mag met een eigen auto het praktijkexamen doen, maar die auto moet wel voldoen aan een aantal verplichte eisen van het CBR. De auto moet onder andere beschikken over een extra rempedaal aan de kant van de examinator, goed werkende gordels op alle zitplaatsen en buitenspiegels aan beide kanten. Ook moet de auto technisch in orde zijn en een geldig APK-keurmerk hebben.

In de praktijk rijden de meeste kandidaten examen met de auto van hun rijschool, omdat die voertuigen standaard al aan alle CBR-eisen voldoen. Wil je toch je eigen auto gebruiken, dan is het verstandig om dit ruim van tevoren te regelen en de volledige lijst met voertuigeisen op de CBR-website door te nemen.

Vergeet ook niet dat je bij een eigen auto altijd een begeleider nodig hebt die naast je zit tijdens het examen. Die persoon moet in het bezit zijn van een geldig rijbewijs B en mag niet de examinator zijn. Dit is een verplichting die het CBR stelt voor examens met een particulier voertuig.

Wat moet je doen als je documenten vergeten bent?

Als je je identiteitsbewijs of theoriebewijs vergeten bent op de dag van het examen, gaat het examen niet door. Het CBR accepteert geen uitzonderingen op dit punt. Je verliest je examengeld en moet een nieuwe afspraak maken. Neem direct contact op met het CBR of je rijschool om te bespreken wat de vervolgstappen zijn.

Merk je onderweg naar het examencentrum dat je iets vergeten bent? Keer dan terug om het document op te halen als je nog genoeg tijd hebt. Kom je te laat aan door de omweg? Bel dan direct het examencentrum. In sommige gevallen is er iets mogelijk, maar reken er niet op.

De beste manier om dit te voorkomen is simpel: leg je documenten de avond van tevoren al klaar. Pak je identiteitsbewijs en theoriebewijs samen met je sleutels en portemonnee, zodat je ze de volgende ochtend niet kunt vergeten. Een kleine voorbereiding scheelt een hoop stress.

Zijn er praktische tips voor de dag van het examen zelf?

Ja, een goede voorbereiding op de dag van het examen maakt echt verschil. Zorg dat je op tijd bent, goed geslapen hebt en je documenten de avond ervoor al klaarlegt. Een rustige start van de dag helpt je om met meer zelfvertrouwen achter het stuur te gaan zitten.

Hier zijn de belangrijkste praktische tips op een rij:

  • Leg je documenten de avond ervoor klaar: identiteitsbewijs en theoriebewijs samen op één vaste plek
  • Plan je reistijd ruim: kom minimaal 15 minuten voor je examentijd aan bij het CBR-kantoor
  • Rij een warming-up rondje: vraag je rijinstructeur om een korte rijles vlak voor het examen, zodat je even los bent
  • Eet en drink iets: een lege maag of uitdroging helpt je concentratie niet
  • Zet je telefoon op stil: een rinkelende telefoon tijdens het examen is afleiding die je niet nodig hebt
  • Bereid je mentaal voor: een beetje zenuwen is normaal en zelfs nuttig, maar probeer je te focussen op wat je geleerd hebt

Wil je goed voorbereid aan je praktijkexamen beginnen? Bij Van Buuren Opleidingen begeleiden we je stap voor stap richting je autorijbewijs, met persoonlijke aandacht van een vaste instructeur. Heb je nog vragen over het examen of je opleiding? Neem gerust contact op en we helpen je verder.

Veelgestelde vragen

Wat gebeurt er als mijn theoriebewijs verloopt terwijl ik nog wacht op een examenafspraak?

Als je theoriebewijs verloopt voordat je je praktijkexamen hebt afgelegd, moet je het theorieexamen opnieuw doen. Je kunt dan pas weer een praktijkexamen boeken zodra je een nieuw geldig theoriebewijs hebt. Zorg er daarom voor dat je je praktijkexamen ruim binnen de 18 maanden plant, en boek je examenafspraak bij het CBR zo vroeg mogelijk om wachttijden mee te rekenen.

Kan ik het praktijkexamen doen als mijn identiteitskaart bijna verloopt maar nog geldig is op de examendag?

Ja, zolang je identiteitskaart of paspoort geldig is op de exacte dag van je examen, accepteert het CBR het document. Let er echter op dat de vervaldatum tot en met de examendag moet gelden — een document dat op de examendag zelf verloopt is dus nog geldig. Om verrassingen te voorkomen, controleer je de geldigheidsdatum ruim van tevoren en vraag tijdig een nieuw document aan als dat nodig is.

Hoeveel keer mag ik het praktijkexamen herhalen als ik zak?

Er is geen wettelijk maximum aan het aantal keren dat je het praktijkexamen mag herdoen, zolang je theoriebewijs nog geldig is. Na elke mislukte poging ontvang je een beoordelingsrapport van de examinator met daarin de punten waarop je tekortschoot — gebruik dit als leidraad voor extra rijlessen. Bespreek met je rijinstructeur hoeveel extra lessen je nodig hebt voordat je een nieuwe afspraak inplant.

Wat zijn de meest voorkomende redenen waarom mensen zakken voor het praktijkexamen?

De meest voorkomende zakredenen zijn fouten bij het voorrang verlenen, onvoldoende spiegel- en blindehoekcontroles, onjuist invoegen op de snelweg en onzeker rijgedrag bij rotondes of kruispunten. Veel kandidaten presteren ook slechter dan verwacht door examenstress, waardoor ze handelingen vergeten die ze tijdens de lessen wel goed uitvoerden. Een warming-up rijles vlak voor het examen en gerichte oefening op zwakke punten kunnen je slagingskans aanzienlijk verhogen.

Mag een familielid of vriend als begeleider naast mij zitten tijdens het examen met een eigen auto?

Ja, een familielid of vriend mag als begeleider naast je zitten bij een examen met een eigen auto, mits diegene in het bezit is van een geldig rijbewijs B. De begeleider mag echter geen instructeur zijn die actief begeleidt tijdens het examen — die rol is uitsluitend voorbehouden aan de examinator. Zorg ook dat de begeleider op de hoogte is van zijn of haar rol: rustig blijven zitten en niet ingrijpen of aanwijzingen geven tijdens het examen.

Hoe ver van tevoren moet ik een praktijkexamen inplannen bij het CBR?

De wachttijden bij het CBR kunnen sterk variëren, maar reken in drukke periodes op meerdere weken tot soms meer dan een maand wachttijd. Plan je examenafspraak daarom zo vroeg mogelijk zodra je rijinstructeur aangeeft dat je er klaar voor bent, en houd rekening met de resterende geldigheid van je theoriebewijs. Via de website van het CBR kun je actuele beschikbaarheid bekijken en direct een afspraak boeken.

Wat is het verschil tussen een groot rijbewijs en een gewoon rijbewijs B, en heeft dat invloed op de documenten die ik mee moet nemen?

Rijbewijs B is het standaard rijbewijs voor personenauto's, terwijl categorieën zoals C of D gelden voor vrachtwagens en bussen. De verplichte documenten — een geldig identiteitsbewijs en een geldig theoriebewijs voor de betreffende categorie — zijn voor elke rijbewijscategorie hetzelfde in principe, maar het theoriebewijs moet wel specifiek zijn voor de categorie waarvoor je examen doet. Doe je examen voor rijbewijs B, dan heb je dus een theoriebewijs B nodig.

Deel blog

Gerelateerde blogs

Auto (B)

Epilepsie en rijbewijs halen in Nederland? Ontdek de CBR-eisen, vereiste aanvalsvrije periodes en we…

Auto (B)

Diabetes én een rijbewijs halen? Ontdek welke CBR-eisen gelden en wat dit voor jou betekent.